Duurzaamheid in de sector

Op 24 juni 2026 vond de bijeenkomst van de Kenniskring Duurzaamheid plaats, waarin deelnemers uit de sector samenkwamen om kennis te delen en met elkaar in gesprek te gaan over actuele duurzaamheidsvraagstukken. De bijeenkomst werd geleid door Stef de Bruin en Maurits Maljaars.

Keynote ‘Van waarde’ naar ‘waardevol’

De keynote werd verzorgd door Sacha Göddeke-Mulder, voormalig directeur duurzaam ondernemen bij NS. Zij nam de deelnemers mee in haar visie op duurzaamheid, waarin zij pleitte voor een andere manier van kijken naar de sector; van sturen op ‘waarde’ (financieel) naar ‘waardevol’ (integraal en maatschappelijk). Wanneer je op die manier naar openbaar vervoer kijkt, wordt duidelijk dat het OV van onschatbare waarde is voor Nederland, veel breder dan alleen de financiële prestaties. Aan de hand van het Futureproof Index rapport werd dit inzicht verder onderbouwd. Een ander belangrijk thema was het belang van framing: de manier waarop duurzaamheid wordt gepresenteerd, bepaalt in sterke mate of het onderwerp prioriteit krijgt binnen organisaties. Duurzaamheid wordt steeds vaker vanuit een breder perspectief benaderd en ook anders verwoord, bijvoorbeeld in jaarverslagen en communicatie. Tegelijkertijd benadrukte zij dat maatschappelijke impact niet door één organisatie alleen gerealiseerd kan worden. Veel effecten van duurzaam beleid raken verschillende sectoren en beleidsdomeinen. Juist op het snijvlak van deze partijen ligt een kans én een uitdaging, omdat daar nog onvoldoende integrale sturing plaatsvindt.

Themasessies

De deelnemers gingen in een van de vier thema groepen uiteen en bespraken;

• Biodiversiteit
  De natuur staat enorm onder druk en het verlies van de verscheidenheid aan soorten is groot. We bouwen vooral tegen de natuur en niet in harmonie. Aan de hand van een aantal inspirerende voorbeelden lieten we zien wat wel heeft gewerkt en wat de effecten zijn. We hebben kennis van eigen projecten gedeeld en elkaar geïnspireerd om meer natuur in de projecten te integreren.
• Energie
  Tijdens deze sessie verkenden we samen de kansen rond energieopwekking, het delen van deze energie met derden en datamanagement. Er was veel herkenning vanuit de praktijk. Door ervaringen te delen krijgen we beter zicht op kansen, knelpunten en oplossingen. Daarom zoeken we hierin ook actief de samenwerking met het Kennisprogramma Netcongestie & Openbaar Vervoer.
• Circulariteit & materialen
  Hoe kan circulariteit in het openbaar vervoer verbeterd worden met name via het Convenant Circulair OV en UPV. UPV houdt in dat producenten verantwoordelijk zijn voor de afvalfase van hun producten en daarvoor ook betalen, gebaseerd op het principe dat de vervuiler betaalt. In de sessie is verkend hoe dit systeem toegepast zou kunnen worden op spoorstaven binnen de spoorsector.
• Klimaatadaptatie
  Hoe kan klimaatbestendigheid in een beginfase (ontwerp of tender), worden meegenomen, als het niet wordt uitgevraagd? Bied daarom ook ongevraagd advies en inzicht voor toekomstbestendige oplossingen aan. Normen, standaarden (NEN), en eisen aanpassen kan jaren duren. Weerbaarheid kan gerealiseerd worden in organisatie strategie adaptie, voorbereid zijn op verstoringsscenario’s en communicatie.

Afsluiting

De bijeenkomst werd plenair afgerond, waarna er tijdens een informele borrel ruimte was om verder te netwerken en inzichten uit te wisselen. Heb je interesse om verder mee te denken over het thema duurzaamheid? Neem dan contact met ons op via info@railforum.nl

De kenniskring Duurzaamheid brengt kennis, kunde én nieuwsgierigheid bij elkaar. Duurzaamheid bestaat uit vele facetten en de werkgroepen binnen de kenniskring agenderen een aantal topics tijdens deze bijeenkomst:

Biodiversiteit
Inzicht geven in (boven) wettelijke kaders en best practices van binnen en buiten de sector. Hiermee kunnen we biodiversiteit verder op de kaart zetten in onze sector want er is te weinig aandacht voor!

Energie
Inzicht geven in de juridische kaders van het opwekken en delen van energie, welke kansen en belemmeringen zijn er? Bovendien kijken we naar de invloed van datamanagement; hoe kunnen we beter de energie benutten? We kijken naar beleid en toepasselijkheid.

Circulariteit
Staal, beton, koper en aluminium vormen ‘the big 4’. Binnen dit thema wordt er gewerkt aan het in kaart brengen van best practices om de sector te stimuleren en te inspireren.

Klimaatadaptatie
Hoe zorgen we dat klimaatadaptatie een integraal onderdeel wordt van infrastructuurbeheer en we als sector beter en sneller kunnen voldoen aan de Wet Weerbare Kritieke Entiteiten? Onderzoeksproject TASICI draagt hier aan bij; hoe kunnen wij als sector hiervan leren en verbeteren?

We krijgen niet alleen updates van de werkgroepen over de verschillende topics, maar we gaan juist ook met elkaar in gesprek hierover. Er zijn veel verschillende initiatieven en projecten, hoe zorgen we voor een optimale verbindingen om samen verder te werken aan een duurzame sector.

Kom, kijk, luister én praat mee op 24 juni in Utrecht!

Programma: